ŁÓDŹ ZACHWYCAJĄCA ULICĄ PIOTRKOWSKĄ

Piotrkowska 102/106
Pałac Juliusza
Heinzla wraz z kamienicami Towarzystwa Akcyjnego Manufaktur Juliusza Heinzla

Zespół nieruchomości pod numerami hipotecznymi 527, 529 i 531 tworzy interesującą kompozycję architektoniczną: dwie bardzo podobne kamienice z końca XIX wieku, utrzymane w formach „kostiumu francuskiego”, flankują neorenesansowy pałac Juliusza Heinzla zrealizowany przez przedsiębiorcę budowlanego Ottona Gehliga, prawdopodobnego autora projektu.


Dalsze dzieje i przemiany architektoniczne ...

Na obszernej działce w między ul. Piotrkowską a Sienkiewicza (dawną Dziką) przemysłowiec w latach 60. XIX w. założył zakład włókienniczy. W 1880 r. od ul. Piotrkowskiej wzniósł pałac, którego formy bardzo silnie inspirowane były włoskimi pałacami miejskimi. Cokół boniowany i rustykowany stanowi wizualny fundament, powyżej którego znajduje się piano nobile z wysokimi oknami ujętymi formą aediculi, zwieńczonymi trójkątnym frontonem. W dekoracji rzeźbiarskiej pojawiają się personifikacje: wolności, przemysłu i handlu – które w Łodzi będą nieodłącznym decorum fasad. Siedziba łódzkiego arystokraty inspirowana była formami stosowanymi przez drezdeńskiego architekta Gottfrieda Sempera i Martina Gropiusa. Obiekt łączył w sobie funkcję rezydencjonalną, mieszkaniową oraz handlową. Po obu stronach pałacu mieściły się bramy, które zostały w dwudziestoleciu międzywojennym usunięte, a na ich miejscu postawiono piętrowe domy. Dzięki temu zabiegowi elewacja stała się silnie horyzontalna.

Juliusz Heinzel wykupił obie sąsiadujące z pałacem parcele na przełomie lat 80. i 90. XIX w. Na terenie po Albercie Starke od frontu stała dwupiętrowa kamienica sąsiadująca od północy z pałacem (ul. Piotrkowska 102). Towarzystwo Akcyjne Manufaktur Juliusza Heinzla wybudowało na drugiej działce kamienicę z dwiema oficynami (ul. Piotrkowska 106) według projektu zatwierdzonego przez Hilarego Majewskiego w roku 1891. Przylega ona do południowej strony pałacu Heinzla. Kamienice są do siebie bardzo podobne. Elewacje są siedmioosiowe, symetryczne. Główna oś podkreślona została zdobieniami w partii piętra m.in. wykuszem oraz przejazdem bramnym w parterze. W partii szczytu obydwie posiadają fryz metopowo-tryglifowy oraz attykę. Ich elewacje zdobi czerwona klinkierowa cegła zestawiona z dekoracją wykonaną w jasnym tynku, skupiającą się na naczółkach ze zdobieniami o formach muszlowych i kartuszy ułożonych naprzemiennie. Parter kamienicy pod nr 106 oblicowano piaskowcem, z tego materiału wykonano także wykusz, co podkreśla elegancję budynku.