ŁÓDŹ ZACHWYCAJĄCA ULICĄ PIOTRKOWSKĄ

Piotrkowska 211
Kamienica Izaaka (Icka) Grossleita (Groslajta)

Wyróżniająca się kamienica o wysublimowanych formach wczesnego modernizmu, zaprojektowana przez Gustawa Landau-Gutentegera, architekta kojarzonego zazwyczaj z nurtem secesyjnym. Wniesiona została w latach 1910-1911 dla kupca Icka Grossleita (Groslajta). Budowla o nowoczesnej konstrukcji otrzymała wszelkie obowiązujące ówcześnie techniczne udogodnienia: instalacje wodociągową, elektryczną, gazową, łazienki z w. c. oraz windę.


Dalsze dzieje i przemiany architektoniczne ...

Kamienica wyróżnia się asymetryczną, wysmakowaną kompozycją fasady, podkreśloną umieszczoną w skrajnej południowej osi bramą przejazdową oraz znajdującym się w skrajnej północnej osi wykuszem. Także wejście do lokalu biurowego przesunięto o jedną oś na północ. Wejście to ujęte zostało portalem z kolumnami w porządku rzymsko-doryckim - rozwiązanie znamienne dla nurtu neoklasycyzmu popularnego w sztuce około 1910 r. Jednocześnie przejazd bramny otrzymał dekorację z ceramiczną okładziną w typie boazerii z motywami roślinnymi, bliską estetyce secesyjnej. Osie okienne powyżej, z oknami prostokątnymi na dwóch pierwszych piętrach i arkadowo zwieńczonymi na trzecim, rozdzielone zostały pilastrami przechodzącymi przez wysokość trzech kondygnacji o stylizowanych kapitelach toskańskich i boniowanych trzonach. W podokiennikach umieszczono klasycyzujący motyw dekoracyjny. W elewacji wykuszu wprowadzono podziały geometryczne, a na wysokości trzeciego piętra mały taras z żeliwną ażurową balustradą. W zwieńczeniu znajdujemy wyrazisty gzyms kroksztynowy i attykę ze słupkami oraz sterczynami. Widoczne tu połączenie różnorodnych elementów: historyzujących, secesyjnych, neoklasycznych i modernizujących znamienne jest dla architektury ostatnich lat przed wybuchem pierwszej wojny światowej.

Kamienica autorstwa Gustawa Landau-Gutentegera zasługuje na uwagę jeszcze z jednego względu. Architekt zastosował tylko jedną oficynę (od północy), dzięki temu podwórze kamienicy jest szersze; ale jednocześnie wprowadził szeroką oficynę poprzeczną i przedłużył znacznie oficynę północną w kierunku zachodnim, kształtując tym samym drugie, tylne podwórze. Właściciel zyskał dzięki temu znacznie większą kubaturę mieszkaniową, a tym samym mógł znacznie zwiększyć swoje zyski.