ŁÓDŹ ZACHWYCAJĄCA ULICĄ PIOTRKOWSKĄ

Piotrkowska 164
Kamienica Adolfa Żadiewicza/ Pomnik kamienicy

Kamienica o formach znamiennych dla nurtu neoklasycznego, charakterystycznego dla architektury Łodzi ostatnich lat przed wybuchem pierwszej wojny światowej, wzniesiona w latach 1912-1913. Autorem projektu był prawdopodobnie Eliasz (Edward) Rosenthal (Rozental), który sprawował nadzór nad budową. Znana jednak przede wszystkim jako „Pomnik kamienicy”, jakim stała się dzięki przeprowadzonej w 1981 r. akcji grupy artystycznej o nazwie „Grupa urząd miasta”.


Dalsze dzieje i przemiany architektoniczne ...

Trzypiętrowa kamienica prezentuje formy w duchu klasycznym, o poważnym, surowym charakterze, choć poddane modernizacji. Ciekawy akcent tworzy umieszczony w kondygnacji strychowej fryz z niskimi przysadzistymi filarami pokrytymi kanelowaniem oraz tympanon zamknięty łukiem odcinkowym z rzeźbiarskim przedstawieniem putt z tarczą herbową i owocowymi festonami. Budowla swoją sławę zawdzięcza uznaniu jej za „Pomnik kamienicy”. Wiązało się to z przekształceniami urbanistyczno-architektonicznymi centrum miasta, jakie miały miejsce w ciągu lat 70. XX w. Połączone one były z licznymi wyburzeniami. Zniknęło w tym rejonie wiele dawnych kamienic, często o zabytkowym charakterze, które można było ocalić. Kamienica przy ul. Piotrkowskiej 164 również skazana była na zniszczenie. Wydarzenia te wywołały reakcję grupy artystycznej noszącej nazwę „Grupa urząd miasta” (Włodzimierz Adamiak, Zbigniew Bińczyk, Marek Janiak, Wojciech Saloni-Marczewski), która postanowiła wyrazić swój sprzeciw przeciw wielu często bezzasadnym i bezmyślnym wyburzeniom. Sprzyjała temu atmosfera okresu „Solidarności”, gdy krytycznie oceniano poczynania władz komunistycznych i społeczeństwo miało odwagę wyrażać dobitnie swoje poglądy. W dniu 7 maja 1981 r. w posadzkę bramy wjazdowej kamienicy nr 164 - która ocalała jako jedna z nielicznych w tym rejonie - wmurowano tablicę następującej treści: 7-GO MAJA 1981 R./ KAMIENICA TA/ STAŁA SIĘ/ POMNIKIEM/ KAMIENICY. Dzięki temu kamienica ta, jako „Pomnik kamienicy”, ale także kilka innych na tym obszarze, ocalały.  Akcja „Grupy urząd miasta” zmusiła władze to większego szacunku wobec łódzkich zabytkowych budowli, stanowiących ważną część spuścizny z okresu przemysłowego rozwoju miasta.